Phong tục Tết nhảy độc đáo của người dân tộc Dao

Người dân tộc Dao ở nhiều vùng ăn Tết sớm từ tháng chạp, tổ chức lễ hội nhảy múa suốt đêm để thể hiện lòng biết ơn với tổ tiên và cầu mong mùa màng tươi tốt. Đây là điểm du lịch lễ hội Tết đầu năm độc đáo cho du khách.

Tết nhảy hay còn gọi là “Nhiang chằm Ðao” là nghi lễ cúng Bàn Vương thủy tổ của dân tộc Dao ở nhiều vùng trong cả nước như Thanh Hóa, Phú Thọ, Hòa Bình, Lào Cai, hay Ba Vì (Hà Nội). Theo truyền thuyết, trong chuyến di cư vượt biển sang Việt Nam tìm đường sống của con cháu 12 họ Dao, sau nhiều tháng lênh đênh trên biển mà chẳng tới bờ, bất ngờ đoàn thuyền gặp bão, tính mạng bị đe dọa.


Các chàng trai, cô gái người Dao say mê trong điệu múa Chuông rộn rã

Tục truyền rằng, trong cơn nguy cấp, các họ Dao khấn cầu xin Bàn Vương và tổ tiên giúp đỡ để vượt qua cơn hoạn nạn, vào đến đất liền an toàn hứa sẽ làm lễ tạ ơn. Lời cầu của người Dao linh ứng, từ đó về sau, các họ dân tộc người Dao, kể cả Dao tiền, Dao đỏ hay Dao quần chẹt đều tổ chức Tết nhảy để tạ ơn tổ tiên.


Dân tộc Dao đỏ ở Tả Phìn đều tổ chức Tết nhảy trong hai ngày, mồng một hoặc mồng hai tháng Giêng

Không giống như Tết của người Kinh, tùy vào điều kiện kinh tế của từng gia đình mà mỗi nhà người Dao mới tổ chứcTết nhảy. Thường vài năm mới tổ chức hội này một lần, nhưng không lâu quá 12 năm, vì như thế có nghĩa là vong ân bội nghĩa với tổ tiên, trời đất. Thời gian tổ chức ở mỗi nơi khác nhau, khi thì rằm hoặc 25 tháng chạp, lúc thì chỉ trước Tết Nguyên đán một hôm.


Các thiếu nữ múa quạt

Tết nhảy chỉ làm ở “Nhà cái” (con trưởng, trưởng họ) và đây là việc của mỗi gia đình, nhưng được cả bản chung tay góp sức từ nấu cỗ đến các nghi thức lễ lạt, nên cũng được coi như Tết chung của cả vùng. Người Dao không câu nệ chuyện ăn uống trong ngày Tết nhảy. Lễ cúng chỉ giản đơn gồm thịt, rượu để dâng lên tổ tiên, sau đó những thứ này được mang ra thiết đãi bà con.


Biểu diễn nghi lễ Tết nhảy của người Dao đỏ

Không cà kê chén rượu, cũng không lai rai khách sáo, bữa cơm Tết nhanh chóng kết thúc để nhường chỗ cho phần quan trọng và độc đáo nhất của ngày Tết là nhảy múa tri ân. Khi tiếng trống, tiếng kèn, chuông đồng vang lên rộn rã là lúc bước chân của những người đàn ông Dao nhún nhảy say sưa theo điệu nhạc. Trước tiên là các điệu múa đưa đường, bắc cầu để đón thần linh, tổ tiên về ăn Tết. Điệu chào bố mẹ, tổ tiên thì nhảy múa một chân, đầu cúi, ngón tay trỏ giơ cao. Điệu mời tiên nương giáng trần được mô phỏng theo điệu cò bay, hai tay dang ngang vẫy vẫy nhịp nhàng…


Múa “Ra binh vào tướng”

Vào chính lễ, khởi đầu là điệu múa “tam nguyên an ham” do thầy múa và khoảng 10 thanh niên nam giới biểu diễn để mời thần thánh các binh tướng về dự. Tiếp đến điệu múa dao hay còn gọi là múa “ra binh vào tướng” với những động tác nhảy, quay, nhún, bật tung người rất nhanh, mạnh, dứt khoát, lướt đi trong tiếng trống, thanh la, não bạt trầm hùng.

Liên Quan Khác

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *